DANH SÁCH TÁC GIẢ
KHÁCH THĂM VIẾNG
1,870,042

Xã Hội VN: Cô gái từ quê vào Sài Gòn bán khoai lang

26 Tháng Bảy 201212:00 SA(Xem: 9467)
Xã Hội VN: Cô gái từ quê vào Sài Gòn bán khoai lang
Cô gái từ quê vào Sài Gòn bán khoai lang


 


 

 

Cô gái đen đúa, đội nón lá nghiêng nghiêng cố sức đẩy xe đạp chở đằng sau một chiếc giỏ thật to đan bằng sắt. Chiếc cần xé ít ra nặng cỡ trên một tạ. Trong đó đầy ắp các loại khoai xếp riêng từng góc.



 

blank

Gánh khoai luộc.

 

 

Cô cố sức rướn người nhủi tới đằng trước đẩy chiếc xe hàng quá nặng đi. Đến gần thấy rõ, không phải bé quá mà là một phụ nữ nhỏ thó.

Tôi chợt thấy quen quen, bây giờ hè phố nhiều người đi bán dạo, họ thường len lỏi vào trong các hẻm bình dân dễ bán hơn đi ngoài phố toàn cửa hàng hoặc nhà cao cửa rộng đóng cửa kín mít.

Rau củ, trái cây, mùa nào thức nấy, ngay cả vài ký thịt, dăm cân cá... cũng theo xe đạp, xe ba bánh, gánh gồng trên vai những người phụ nữ tần tảo đến từng nhà. Vì thế các bà nội trợ nhiều khi không cần đi chợ, chỉ cần đứng trước cửa cũng có thể mua được đủ thứ đủ nấu bữa ăn.

Trước đây vài ba năm, có phong trào khoai lang nướng mọc lên khắp hè phố Sài Gòn. Nhiều nhất ở đường Điện Biên Phủ, xe đông đảo chạy vù vù một chiều, cách khoảng lại rải rác một hàng bán khoai nướng bay mùi thơm phức.

Từ chiều tối, họ nhúm bếp quạt lò dưới những gốc sao, gốc dầu to cạnh đường. Xe đang phóng nhanh, cả xe hơi, xe máy đều dừng lại để mua. Củ khoai trở đều trên bếp, cháy sém vừa tới, cầm tay xuýt xoa nóng hôi hổi.

Bây giờ qua phong trào đó qua rồi, ít thấy hàng khoai nướng quạt than vỉa hè ấy nữa. Ăn vặt, người ta cũng không thích khoai nữa, nhất là giới trẻ thích ăn hot dog, donut... kiểu Mỹ hơn là món khoai nướng cũ kỹ.

Hàng khoai nướng, cũng giống như bánh tai yến, bánh bao chỉ, vẫn còn rải rác trong thành phố nhưng không được chuộng như lúc mới nổi lên nữa.

Riêng khoai luộc vẫn còn nhiều. Đây là món ăn xuất hiện từ sáng tới trưa. Có thể thấy gánh khoai xếp có ngọn. Khoai lang đỏ, khoai trắng, khoai tím Dương Ngọc, khoai từ... luộc, có khi thêm chuối luộc ở đường Tôn Thất Tùng, Bùi Thị Xuân... hay trước cổng các trường đại học. Công nhân và nhân viên bán hàng các công ty ưa mua điểm tâm hoặc ăn vặt giữa giờ.

Khoai mì luộc ăn rất ngon nhưng luộc nước cốt lại là món ăn khoái khẩu. Món này ít thấy nhưng lại có bán ở Chợ Cũ.

Cô gái dường như cũng nhớ lại tôi từng mua khoai của cô ở dốc cầu Thị Nghè.

Hôm nay cô chỉ bán khoai lang, khoai môn nhưng tùy mùa thay đổi, có hôm là khoai mì, khoai tây, khoai từ. Nhất là vào mùa lạnh, khoai tây từ miền Bắc đổ vào miền Nam rất nhiều. Khách hàng cẩn thận trước khi mua hỏi kỹ để không mua lầm khoai Trung Quốc nhưng thường thì cũng ít ai phân biệt được nguồn gốc củ khoai. Người bán nói sao biết vậy.

Sáng sớm, cô lên chợ đầu mối Tam Bình (Thủ Đức) mua đầy sọt hàng. Khoai lang Lệ Cần, Tuy Đức ở Đắc Nông là giống mới của Nhật hợp đất đai thổ nhưỡng nên rất ngon, trồng xuất cảng không kịp, khoai mì Tây Ninh bở, nhiều bột...

Sau một thời gian giá tăng khiến diện tích khoai lang trồng ở Vĩnh Long, Cần Thơ tăng lên đến hàng ngàn ha thì bỗng dưng thương lái Trung Quốc đột ngột ngưng mua, từ khoai, dừa, ớt, tôm cá, khoáng sản... Mặc dù chiêu thức quen thuộc này thao túng trên vô số mặt hàng nhưng người Việt Nam vẫn dễ dàng mắc bẫy.

Tôi hỏi:

- Bao nhiêu một ký khoai từ, khoai môn?

Cô gái nghiêng người, dựa cả thân mình chống cho chiếc xe đừng đổ. Cô vừa đứng vừa cân khoai.

- Mười hai ngàn đồng một ký.

- Hôm trước mua có mười ngàn.

- Cái gì bây giờ cũng đắt đỏ hết trong khi bán khoai cực nhọc lại không tăng giá nhanh như những thức ăn khác.

Mới đây gạo dở mua mỗi ký tám ngàn tăng lên mấy ngàn rồi. Gạo ngon thì trên hai mươi. Từ Tết đến giờ thứ gì cũng tăng giá gấp đôi gấp ba lần.

- Kỳ trước cô bảo vào Nam với chồng, sao không ở ngoài ấy làm lụng buôn bán cho gần, lại vào Sài Gòn xa xôi như vậy.

- Ở ngoài ấy khó kiếm việc làm. Ở trong Sài Gòn dễ kiếm ăn hơn. Ở quê, ruộng chia chỉ có một hai công đất khô cằn không trồng trọt được gì cả. Nói hai công đất, chớ một công đất ngoài đó không bằng một phần ba công đất trong Nam...

Tôi trả tiền, thêm cho cô mấy ngàn rồi hỏi:

- Tôi thấy người ta đi bán vé số khá lắm, sao cô chọn bán khoai nặng nề cực nhọc quá vậy?

Cô gái quẹt mồ hôi, vẹt mái tóc che phủ ngang trán vừa trả lời:

- Vé số bán nhiều lời, mỗi ngày cả trăm ngàn hơn. Còn xe chở giỏ khoai mấy chục ký đã nặng quá, chỉ đẩy chớ không đạp được. Lời chừng năm chục ngàn là mệt lả rồi. Dù sao bán khoai tuy chậm nhưng không quá nhiều người giành khách như bán vé số, có khi bị du đãng ăn hiếp giật vé giựt tiền, hoặc lừa gạt đưa vé số giả đổi tiền trúng mất cả vốn lời đó.

Lâu nay, không phải chỉ có cô này đi bán khoai. Bà chủ ở chợ Nhỏ gần nhà chuyên bán trái cây đủ loại, bây giờ cũng mua khoai về bán, nhiều nhất là trong mấy ngày Tết.

Đang mùa khoai nên những người đẩy hàng rong hoặc chỉ bán chuyên một loại khoai hoặc bán chung với các thứ rau quả. Thịt cá tăng giá nên bây giờ người ta ăn nhiều rau củ.

Nhớ thời kỳ sau 1975, tôi đi tù. Ở nhà, năm đứa con sống nhờ vào một chiếc chảo khoai chiên rắc đường. Lúc đó người ta toàn ăn khoai. Chỉ nội buổi sáng, khoai lang chiên bao nhiêu là học sinh và người trong phố mua hết bấy nhiêu. Chiên không kịp bán nên mới nuôi bốn đứa con đi học biết chữ.

Những buổi cơm độn rau, độn khoai như thế cũng qua ngày, sống lây lất đến cả chục năm cho tới khi tôi về.

Cô gái lại cong lưng đẩy chiếc xe khoai đi, tôi nhìn theo bùi ngùi. Chỉ biết cầu mong cho họ mua may bán đắt đừng bị ế. Khoai lang để vài bữa sẽ bị sùng hết, đắng nghét ai mà mua nữa.

 

 

 

blank

Hàng khoai sọ, khoai lang.

 

 

Tôi nhớ dưới thôn xóm vắng ngày xưa, thời Pháp thuộc lúc còn nhỏ của tôi, các em bé mũi thò lò trong những chiều sương lạnh ngồi chờ bên bếp lửa lò. Nơi đó bà ngoại hay mẹ ngồi bỏ từng củ khoai lang phơi khô, ủ vào dưới tro than bếp lửa, chờ cho mùi khoai chín khét bốc hơi thơm nức. Lũ trẻ vui vẻ nhảy tưng lên khi mẹ phủi bụi tro trên củ khoai rồi trao cho chúng.

Thật hạnh phúc biết bao nhiêu. Đối với tôi, không có món ăn nào ngon và thơm hơn tình mẫu tử, từ mấy củ khoai lùi trong bếp đó.

Bây giờ thời đại máy móc, đời sống quay cuồng trong cảnh sống vật chất duy lý duy vật còn đâu những cảnh ăn khoai lùi tro bếp như thế nữa!

 

 

Lăng Cha Cả ở nơi nào?



 

 

 

Mới đây trong chuyến thăm gia đình chúng tôi ở Sài Gòn, một người bà con từ Hà Nội có dịp đi tới một khu vực gọi là Lăng Cha Cả ở quận Tân Bình, ông nói: “Ở Sài Gòn đặt tên đường phố tên khu phố bừa bãi quá.

 


 

blank

Khu vực bùng binh, nơi trước đây từng là Lăng Cha Cả.

 

 

Chả thấy cái lăng cái mộ nào sất, ấy thế lại cứ gọi là Lăng Cha Cả. Mà Cha Cả là cái ông cha đạo nào vậy, ông ta có tài đức công cán gì với đất nước, để đặt tên cho cả một khu vực rộng lớn của một quận nội thành?”

Chúng tôi phải giúp người chú nguyên là giáo viên dạy Sử, ôn lại về thân thế lai lịch một nhân vật đã in đậm hình ảnh trong một giai đoạn lịch sử của Việt Nam.

Cha Cả xuất thân từ một chủng viện Thừa Sai tại Pháp, thụ phong linh mục năm 1765, và được gửi sang Hà Tiên để truyền giáo. Trong thời gian đầu ở Hà Tiên, Cha Cả đã soạn thảo một cuốn từ điển lớn để truyền giáo bằng tiếng Việt. Gặp nhiều khó khăn rắc rối với chính quyền và hải tặc Cambodge ở Hà Tiên, ông phải tạm lánh sang Ấn Độ, và trở lại Hà Tiên năm 1774.

Cha Cả được ủy nhiệm chức tổng quản giáo hội Nam Kỳ-Cambodge-Chăm, với tước vị là Giám Mục Adran, người Việt Nam gọi ông là Giám Mục Bá Đa Lộc. Khi hải tặc Cambodge triệt phá tỉnh đạo Hà Tiên, Cha Cả phải lui về Sài Gòn. Năm Tây Sơn khởi nghĩa, Nguyễn Ánh cầu viện Xiêm La; quân Xiêm bị Tây Sơn đánh đại bại. Nguyễn Ánh phải cầu viện Pháp, qua trung gian là Cha Cả.

Cha Cả cùng Hoàng tử Cảnh qua Pháp; một thỏa ước tiếp viện được ký kết, nhưng sau đó lại không được thực hiện. Cha Cả tự thành lập một lực lượng để cứu viện Nguyễn Ánh. Tuy lực lượng do Cha Cả lập nên không mấy hùng hậu, nhưng đã giúp Nguyễn Ánh có được niềm hưng phấn, thuận lợi cho thế tấn công quân Tây Sơn, lúc đó lực lượng chính của Tây Sơn đang bị quân Tàu cầm chân ở Bắc Kỳ. Cũng từ đó Nguyễn Ánh thống nhất được Nam Bắc, lên ngôi hoàng đế, lấy hiệu là Gia Long.

Cha Cả mất vì bạo bệnh vào năm cuối cùng của thế kỷ 18 (năm 1799) trong khi trận chiến giữa quân của Nguyễn Ánh và quân Tây Sơn diễn ra ở Thị Nại-Qui Nhơn. Vua Gia Long rất trọng vọng Cha Cả, xem ông là Giám mục Thượng sư. Ông được đưa về an táng tại tỉnh Gia Định, ở khu vực gọi là Vườn Xoài-Tân Sơn Nhứt. Kiến trúc của Lăng Cha Cả hoàn toàn theo phong cách Việt Nam, có bình phong, bái đường và hậu cung. Ngôi lăng mái lợp ngói âm dương, những kèo cột đều bằng gỗ quý. Tấm bia lớn dựng phía trước ngôi lăng. Nguyên diện tích Lăng Cha Cả rộng tới 2,000 m2. Khi khu vực Tân Sơn Nhứt phát triển, với phi trường Tân Sơn Nhứt được xây dựng ở xế phía Bắc Lăng Cha Cả, thì ngôi lăng bị thu hẹp lại thành một điểm hình tròn, nằm lọt giữa đường Võ Tánh (bây giờ là đường Hoàng Văn Thụ).

Năm 1980, nhà nước cộng sản lên tiếng sẽ phá hủy Lăng Cha Cả. Tổng Lãnh Sự Pháp ở Sài Gòn đã thu xếp, di chuyển hài cốt Cha Cả về Pháp vào năm 1983. Ngay sau đó ngôi lăng bị san bằng; điểm tròn là vị trí ngôi lăng, hiện nay trở thành bùng binh, là vòng xoay cho 5 ngả đường thuộc các phường 1-2-4; gồm cuối các con đường: Lý Thường Kiệt (đường Nguyễn văn Thoại cũ)-Hoàng Văn Thụ (đường Võ Tánh cũ)-Bùi Thị Xuân (đường mới lập sau 30 tháng tư, 1975), và đường Cộng Hòa (mới lập sau 30 Tháng Tư, dẫn ra quốc lộ 22 đi Tây Ninh).

Nói tới Lăng Cha Cả, các bạn của chúng tôi từng là quân nhân thuộc Bộ Tư Lệnh và Sư Đoàn 5 Không Quân, đều xúc động nhắc nhớ thời gian trước 30 Tháng Tư. Hàng ngày, các bạn cùng bao nhiêu đồng ngũ đã ăn điểm tâm bằng bánh-mì-Lăng-Cha-Cả.

Một bạn nói: “Không chỉ vì tiện đường đi ngang qua Lăng Cha Cả gần bên doanh trại Bộ Tư Lệnh Không Quân, mà còn vì bánh mì Lăng Cha Cả vừa thơm ngon vừa nóng hổi, lại giá rẻ nữa. Ổ bánh mì ấy, kèm với miếng ớt đỏ tươi, điểm tâm trên máy bay thì thật là 'hết sẩy'!”

 

blank

Lăng Cha Cả ngày xưa. (Hình: Internet)

 

 

Chúng tôi lấy tấm hình từ mạng Google, tấm ảnh Lăng Cha Cả; người chú nguyên giáo viên Sử thấy tận mắt, lắc đầu nói: “Một kiến trúc điển hình Á Đông như thế này mà phá bỏ đi, thật uổng cực kỳ! Mà ông Cha Cả như vậy thì đâu có gì đến nỗi để gọi là một tên phản động!”

Chúng tôi không nói gì, nhưng hẹn với người chú họ là sẽ dẫn ông đi thăm lăng mộ nhà bác ngữ Trương Vĩnh Ký tại góc đường Trần Hưng Đạo-Trần Bình Trọng ở quận 5. Lăng mộ nhà bác ngữ rất có công trong việc phát triển bồi đắp quốc ngữ ấy, sau 30 Tháng Tư, 1975, đã suýt bị phá bỏ, theo lời cương quyết đề nghị của ông cán bộ lớn về văn hóa Việt cộng Trần Bạch Đằng!

 

 

BVN-TH

(từ NV)

 

 

Truyền hình RFA


Bản tin sáng 26-7-2012

Những con số trong tuần

Sài gòn còn những đôi quang gánh

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
26 Tháng Ba 201412:00 SA(Xem: 6037)
Điều này tôi đã có lời thưa với bạn đọc ở đầu sách
19 Tháng Hai 201412:00 SA(Xem: 7233)
Tống Biệt Hành của Thâm Tâm được báo Tiểu Thuyết Thứ Bảy đăng năm 1940. Chỉ hơn một năm sau, nó đã được Hoài Thanh chọn đưa vào tuyển tập Thi Nhân Việt Nam
25 Tháng Mười Một 201312:00 SA(Xem: 9835)
Giờ đây các quý bà đã không còn phải tị nạnh với cánh mày râu khi đã có dịch vụ massage yoni chỉ phục vụ riêng chị em.
17 Tháng Mười Một 201312:00 SA(Xem: 13195)
Hồi ở tuổi 15, tôi có đọc được một số thơ của tác giả Huy Phương đăng trên tuần báo “Đời Mới” ấn hành tại Sài Gòn từ 1951 đến 1955, trong đó có bài thơ nhan đề “Cát Lạnh”
04 Tháng Mười Một 201312:00 SA(Xem: 6958)
những người công nhân (CN) tại các khu công nghiệp, khu chế xuất tại Hà Nội rất khó khăn và bấp bênh