DANH SÁCH TÁC GIẢ
KHÁCH THĂM VIẾNG
2,162,325

Trần Dzạ Lữ - Con Đường Văn Nghệ Của Tôi (Phần 8, 9)

Sunday, November 27, 201612:26 PM(View: 2103)
Trần Dzạ Lữ - Con Đường Văn Nghệ Của Tôi (Phần 8, 9)
TRN DZ L



DỌC ĐƯỜNG VĂN NGHỆ CỦA TÔI

phần 8


Image result for trần dzạ lữ



PHẠM NGỌC LƯ, NHÀ THƠ, NHÀ VĂN

Khi viết những  giòng này thì Phạm Ngọc Lư vẫn đang còn chống chọi với căn bệnh quái ác. Tôi cầu mong anh sớm  hồi phục. Phạm Ngọc Lư học lớp với anh trai tôi ở Nguyễn Tri Phương rồi sau đó lên Quốc Học.Tôi bỏ Huế, xa Đà Nẵng không biết tin gì về anh.Sau một thời gian dài thì nghe bạn bè kể anh đã lấy xong cử nhân Hán học và dạy học ở Tuy Hòa.Ở một thành phố nhỏ đáng yêu ấy chắc thích hợp với anh.Hồi ở trung học anh cũng đã viết lách và có những sáng tác trên Bách Khoa, Văn…Nhưng cho đến thập niên 70 anh mới thực sự nổi tiếng và được nhiều người biết đến qua bài thơ Biên Cương Hành đăng trên tạp chí Văn.Sau năm 1975, từ Tuy Hòa anh trôi dạt về Long Khánh.Những năm tháng ở Long Khánh anh cũng vất vả đủ nghề…rồi đậu lại với nghề tạm để  mưu sinh: Sửa giày dép.Thầy giáo, nhà thơ qua cơn hoạn nạn được mấy năm.Cuối cùng, anh trở về Đà Nẵng.Nơi dừng chân vĩnh viễn này anh có nhiều bạn bè   để vui sống, trải nghiệm và viết.Theo tôi biết có lẽ thời gian dạy học ở Tuy Hòa anh viết nhiều nhất.Không chỉ làm thơ mà anh còn có những truyện ngắn hay đăng các báo và tạp chí.Năm 2015 tôi về Đà Nẵng  mới gặp lại anh.Vậy là chuyện cũ, chuyện mới về con người và cuộc sống  ràn rụa với nhau ở cà phê VÔ BIÊN bên Sơn Trà.Tôi cũng gặp lại  Nguyễn Nhã Tiên.Một bút lực tài hoa, không chỉ làm thơ, viết văn mà còn có những bài nghiên cứu công phu nữa.Bài thơ Biên Cương Hành của  Phạm Ngọc Lư đã khiến tôi thảng thốt.Nhà văn Nguyễn Lệ Uyên  thì có những  cảm nhận như sau:…”Vi tôi, Lư là người bn thân thiết t cui thp niên 60 và ch nghĩa ca Lư là ‘người tình’ đích thc ca tôi k t khi tôi đọc mt lot truyn ngn ca anh đăng trên Văn, Bách Khoa… Nhng nhân vt trong truyn đã mang không khí chiến tranh đi ngao du cùng tri cui đất, khi thì dưới mt mái trường quê, khi thì mt làng ven bin, lúc thì mt th trn nh min núi, b cô lp nhưđất trích’… Trong sut thi gian ny tôi chưa h thy anh làm thơ như nhng người cm bút khác cùng thi.
“Mãi ti cui năm 1972, tôi t Sài Gòn v t giã cha m và các em để ‘xếp bút nghiên…’, bui ti ngi ung chén rượu lt cùng vi các bn văn trước lúc chia tay, gia chếnh choáng men say thế s, ging Lư ht nhiên vang lên, nc nghn:
“Biên cương biên cương chào biên cương
Chào núi r
ng thăm thm nhiu nhương

“Khu chi
ến ngày tràn lan la dy
Đá V
ng Phu mc khp biên cương

“Đây biên c
ương ghê thay biên cương
T
khí bc lên dày như sương…
(Biên Cương Hành)
“Sáu mươi sáu câu thơ trong bài hành nghe sn gai c, rn rn da gà, khp người ta h có hàng ngàn mũi kim nhc but tht xương. Tôi ngc nhiên đến thích thú. Và nó đã ám nh tôi 30 năm nay, có l đến khi nhm mt xuôi tay, ni ám nh y chc s còn ‘dày như sương’…”
 Riêng tôi thêm những dòng lục bát sâu thẳm dắt người đọc đi qua cõi thi ca đầy thích thú:

THUYN QUYÊN
Em t tình s bước ra 
Y trang y
u điu đôi tà mng bay... 

Ch
nhau gác gió lu mây 
Nghìn
đêm git nến rơi đầy trang thơ 
Nghìn
đêm sông lnh trăng m 
Tr
ương Chi bc tóc bên b Tương giang! 

Chi
u nao nht kiến hng nhan 
Chi
u nay xác bướm rơi vàng m hoa 
Áo x
ưa mng m đôi tà 
Thôi
đành xếp li Nam Kha gi đầu 
M
ơ gì phong các, vân lâu 
Mà theo chim m
ng tìm nhau cui tri! 

Đêm nay nước ch thuyn trôi 
Thuy
n quyên em ch tình tôi xuôi dòng? 
Ngày mai l
ng l hư không 
Còn ch
ăng... đôi ht bi hng... thơ bay!
Phạm Ngọc Lư
Hay bài:
 NH LÀNG
Dài đêm r rích mưa suông 
B
ng đâu dăm tiếng nh ương di v... 

Làng quê? Ph
i tiếng làng quê 
Ao khô h
cn não n kêu mưa 
Làng x
ưa? Ôi tiếng làng xưa! 
Ti
ếng trong tiếng đục my mùa nước nôi 
Lòng tôi? Bao ti
ếng lòng tôi! 
Ti
ếng câm tiếng nghn mt thi tang thương 

M
y mươi năm ph phường 
Đêm nay nghe tiếng nh ương nh nhà 
Nh
làng vi vi xót xa 
Nh
quê muôn dm chc là đang mưa 
Th
m lòng bùn đọng nước chua 
nh ương đâu biết... tôi va bt kêu
Phm Ngc Lư
 
NGUYN VĂN GIA(GIA NGUYN )
Lúc này tôi li nh Gia Nguyn.Mt người dy hc Qung Nam tánh tình cương trc như anh chàng h Lc ( Lc Vân Tiên ) gia đường gp chuyn bt bình chng tha ! Và là mt nhà thơ khí phách, sâu lng tâm hn…Tôi và Gia biết nhau trước 75 qua văn ngh và Gia cũng rt thân vi ch tôi( Lê Th Ái Nim ).Là người viết lng thm không n ào, đại ngôn.Tôi thích anh đim này và năm 2015 v Đà Nng tôi đi kiếm anh.Gp g nhau và được biết thêm ch Gia cũng là người Huế chay.Mt người ph n giàu có tâm hn nhưng rt mu mc.Điu này chính là hu phương vng chc để Gia tiếp tc cuc hành trình qua thế gian.Để sng và viết…Nhà thơ,nhc sĩ Đynh Trm Ca  viết v Gia có nhng đon như sau:
“…Có l thơ là con- đường -gii –thoát ca con người, không riêng cho anh,không riêng cho mt người làm thơ nào.Thơ tng cu ri con người.Nhà thơ Phùng Quán đã viết câu đó” Có nhng phút ngã lòng/Tôi vn câu thơđứng dy.” Có người kh qua  ngâm nga mt điu thơ bun ri lòng nh tênh.Có người điên làm thơ mà tinh tn.Có người vô vng ,mun t t đọc bài thơ (Nhng Trn Chết-thơ Đynh Trm Ca) đã không chết mà tìm được li đi.Có người tr đọc thơ thy mình ln hơn.Có người già đọc thơ thy mình tr li.Và làm thơ, theo tôi có l là con đường êm ái, nhim mu hơn tt c nhng con đường khác.Tôi không có ý bình lun gì v thơ Nguyn Văn Gia.Tôi ch cm mt ni nim.Mt ni nim ri rác trong tng bài thơ nho nh ca anh.Tôi th xâu chui li chơi cho vui.Vy thôi.”
    Sau mi cm nhn chia s vi tác gi.  Tôi đường hoàng và thích thú  bước vào cõi thơ ca Gia khi nhn tp thơ th 2 anh gi tng: LNG L PHÙ SA xut bn cui năm 2015.Như cái ta đề ca tp thơ cũng đã nói thay tâm hn tác gi.Lng l sng.Lng L viết và thơ chính là phù sa bi đắp để trái tim thăng hoa, ln dy gia vô vàn u minh ca kiếp người.T đó, người thơ chính là mt kiếm sĩ nhn chân đâu là Thin.Đâu là Ác.Và đâu là cái đẹp vĩnh hng mà người cm viết luôn hướng ti.Gia viết nhiu th loi nhưng tôi thích hơn c là nhng bài bài thơ ngn 5 ch .Ch và nghĩa cô li.Kết tinh như đường mt.Li ít mà ý sâu:
Như bài thơ: THUA
Thy vic nghĩa không làm/ Còn gì là ho hán/ Lc Vân Tiên khóc ròng/Trước súng đan du côn
HAI MT : Di trá và s hãi/Đã tr thành thói quen/Cái tôi đã thành cái/Hai mt và phân thân
TIN SĨ: Thi Tam Nguyên Yên D/Tiến sĩ giy cũng có/Sau c chng trăm năm/Th đó nhiu như…c
ĐỪNG MONG MIN PHÍ: T do chng phi sung/Mà nm ch trái rng/Th quý nht trên đời/Đừng mong ai biếu không.
HIN THÊ: Em tht như…không khí/ Mà lm lúc ta quên/Bng mt hôm nhác th/Mi tp tành ăn năn!
Sau thơ 5 ch, tôi lượm được mt bài th ch d thương chi l !
DAMOCLÈS : Trên đầu lng lơ/Gươm treo si tóc/Ti nghip câu thơ/Con ch bt khóc.
Sut c tp thơ lưa thưa vài bài lc bát.Mt tôi  đậu li bài thơ:
MÀU MÂY CŨ:  Ch ra ngi gia ch đời/ Gánh hàng như gánh mt tri thi thơ/ Ch xưa tím Huế mng mơ/Bt ng dâu b bến b đổi thay/Ch t tht lc màu mây/Chong đèn ngi tiếc mng ngày xuân tan (* ) Ý thơ Ái Nim
Qua hai tp thơ đã xut bn, vi hn, vn sn có tôi tin Nguyn Văn Gia s còn tiếp tc nhng tp thơ sau lung linh hn ct và trí tu hơn na.Thơ đã là nghip dĩ thì ta khó thoát khi Nàng Thơ, phi không Gia ? Thơ có người đam mê như mt cu cánh.Có k  nghĩ ch là cuc chơi tao nhã để phi bt bi hng chn trn gian.Có anh du bay theo thơ khác nào nhà o thut.Có ch  hát ra thi thơ cho nh cõi lòng.H chuyn ti ni nim qua mi hình thc.Min sao người đọc đồng cm, rung động đó chính là THƠ.Tôi chia s vi Nguyn Văn Gia nhng cm nghĩ ngăn ngn này ch là tm lòng đến vi tm lòng cùng đồng điu…

DỌC ĐƯỜNG VĂN NGHỆ CỦA TÔI

phần 9

 THI SĨ TƯỜNG LINH, ĐAU ĐÁU  NỖI NHỚ QUÊ NHÀ VÀ TÌNH YÊU
Từ thập niên 50  thơ ông đã xuất hiện  trên báo chí thời ấy.Và bài thơ nổi tiếng được nhiều người biết và thuộc lòng, đó là bài thơ   NHẮN HOÀNG THÀNH CÓ NGƯỜI TÔN NỮ. Đây chính là nỗi niềm của người con trai   đất Quế Sơn của  xứ Quảng  với một nàng Tôn Nữ  ở Hoàng Thành Huế khi  trôi giạt vào tận Sài Thanh ,mà ca dao đã  thường nhắc  tới : “ Học trò trong Quảng ra thi/Thấy cô gái Huế bỏ đi không đành…”  Thập niên 60, khi bắt đầu mê văn chương và tập tành viết lách tôi đã  yêu thích bài thơ  đến cháy lòng.Đặc biệt là chị tôi( LTAN) diễn ngâm bài thơ này  bằng giọng Huế thì không chê vào đâu được.Mỗi lần chị ngâm xong là hai chị em cùng rưng rưng.Chị nói: Văn kỳ thanh bất kiến kỳ hình-Có răng thì chị em mình cũng phải tìm gặp cho được  thi sĩ, để tận mắt thấy tác giả bằng xương bằng thịt” Tôi đồng với chị .Chỉ mấy câu mở đầu của bài thơ thôi là thấy cả một trời thương nhớ trong trái tim thi nhân nhiều cảm lụy: Hôm qua có người quen về Huế/Đi trên chuyến tàu đêm/Ga buồn, mưa nặng/Anh nhớ về em nhưng không có gì gửi tặng/Còn rất nhiều sầu đâu nỡ gửi cho em.(TL) Nhưng câu thơ khiến người đọc xốn xang  bởi cái tình sâu nặng đến độ “không dám gửi sầu” cho em dù lòng tác giả nhớ nhung da diết…Theo thời gian, mỗi người một hoàn cảnh sống.Chị tôi gánh sầu ra chợ…Tôi  lâm lụy triền miên   trong chiến tranh.Mấy mươi  năm sau mới gặp được  thi sĩ Tường Linh  ở Sài Gòn-nơi đất lành chim đậu.Ông hiền hòa chơn chất  trong “đối nhân xử thế”  và cho dù vào SG năm 1954  ông vẫn không đổi giọng.Vẫn đáng yêu  hai chữ”tóa lọa “  quê mình.Trò chuyện với ông, ông hay nhắc đến anh em văn nghệ của xứ ngũ phụng tề phi.Nơi sản sinh nhiều nhân tài và  nhà thơ, nhà văn tài hoa , họa sĩ lừng lẫy.Thỉnh thoảng tôi ghé thăm vợ chồng  ông ở đường Đinh Bộ Lĩnh-Bình Thạnh.Hiền thê của ông cũng là một  người phụ nữ đảm đang.Ông kể về người bạn thân thiết cùng quê là Phạm Doãn Hứa-cũng là một người làm thơ- luôn bên ông và sẳn sàng  chia sẻ với ông mọi buồn vui trong đời. .Hiểu và thương  ông như  tình bạn Bá Nha ,Tử Kỳ vậy. Trong câu chuyện  ông cũng không quên nhắc Ái Niệm.Bởi sự đồng cảm thơ ca nên ông rất vui khi  chị ấy  ngâm bài thơ  NHTCNTN ngày ông trở lại Đà Nẵng  và cũng là lần gặp gỡ đầu tiên  sau mấy mươi năm  biết  nhau trên thi đàn.Riêng tôi ,năm 1995 khi sắp xuất bản tập thơ đầu tay HDBT ông đã sốt sắng viết lời bạt. Dạo sau này không có dịp gặp ông.Nghe bạn bè nói ông đã mổ cả 2 con mắt.Dù vậy, trước đó ông cũng đã  in được tuyển tập thơ Tường Linh.Mọi thứ  rồi cũng chỉ là cát bụi, phù vân.Nhưng còn thơ lưu lại cho đời  sau… Như thế cũng  là một hạnh phúc rồi thi sĩ Tường Linh ạ ! Thơ ông luôn đau đáu nỗi nhớ quê nhà và tâm tư của người xa xứ.Không chỉ thơ, ông còn viết nhiều thể loại trên báo.Tôi vẫn thích Tường Linh thi sĩ  với 2 bài thơ lay động  người đọc nhiều nhất:
NHN HOÀNG THÀNH CÓ NGƯI TÔN N

Hôm qua có ng ườ i quen v Hu ế  
đ i chuyế n tàu đ êm  
ga bu
n, m ư a n ng  
anh ngh
ĩ v em nh ư ng không gì g i t ng  
còn r
t nhi u s u đ âu n g i cho em  

Ch
còn gì đ âu g i ra Hu ế n a  
m
t h ế t t ngày đ i  
m
t h ế t t hôm b t đầ u n i nh  
đườ ng ra nh ư có l m biên thu !  

Vì bi
ế t s bu n  
nên ngày x
ư a anh không h a h n  
vì giông t
nên thuy n không c p b ế n  
vì em là chim hót gi
a hoàng thành  
vì anh là mây tr
i còn luy ế n chi u xanh  

Không cho gì nhau 
mà ch
ph i tr  
hãy tr
ch o anh nghìn khuya s u  
nghìn l
n tìm em trong m ng bi ế c đ êm sâu  

Anh tr
l i em c kinh thành m ư a b i  
m
ư a m dáng trúc Kim Long  
m
ư a r c l cho Nam Giao bu n t i  
v
ườ n Nguy n Hoàng hoa ch ng n chi u đ ông  

Làm sao tr
công em  
m
y mùa ph ượ ng n  
m
y thu ph ượ ng tàn  
m
y độ hoa r ơ i kh p đườ ng Thành N i  
tính tháng tính n
ă m  
xuân bi
ế c, thu vàng...  

đ òi l m c ũ ng khó b tr đượ c  
không ch
ng nhân mà không th ch i t  
n
ế u duyên s đ a đ oan t ki ế p tr ướ c  
thì ki
ế p này anh v n v ng đườ ng tu.  

Còn gì n
a  
dù không
đ òi, không tr  
không h
i v : em có đợ i trông anh?  
chân tr
i c ũ , anh tr thành khách l  
làm ph
ế v ươ ng để đượ c nh hoàng thành  

X
ư a th c m c chính là đ ây em nhé!  
màu th
i gian nhu m tím ướ c m ơ r i  
em có khóc, d
m ngàn anh bi ế t th ế  
ki
ế p độ c hà nh không th b ướ c chung đ ôi .

Ph
ươ ng Nam, 1959  
 
Và bài này dào dạt tình tự quê hương:

 QUÊ HƯƠNG
 
Ngoài y bây gi chưa nng lm 
Nhi
u hoa go đỏ n bên sông 
Tháng giêng có ti
ếng chim tu hú 
Khung bi
ếc tri mai én ling vòng 

M
c nước vơi nhiu t tháng chp 
B
sông hin rõ bóng lau xanh 
Nghiêng nghiêng bãi cát vi
n quê ngoi 
Xóm b
ến dàn xa khut li quanh 

Núi võ vàng mong ai nh
ai 
T
tê l sui bun đêm dài 
Ng
ười đi t my phương tri thm 
Núi bi
ết sao chia ni cm hoài? 

Ngoài
y gi đây mùa gió mùa 
Xiêu xiêu quán nh
bên đường trưa 
V
ườn cau ca m hoa cau rng 
Gi
t sáng rơi dường git nước mưa 

Nhà ta d
ng li trên nn cũ 
M
t bc tường rêu k nim m 
T
ường đứng mang linh hn thu trước 
Ch
che hai mái lá bây gi 

Bóng m
vào ra li ngõ quen 
Tóc s
ương dn xoá tóc màu đen 
Nh
con xa nhm li kinh nguyn 
Khuya n
i nghìn khuya mt ngn đèn 

Ngoài
y… (nghe như xa cách lm!) 
Mà thành xa cách c
hương ơi! 
M
i chiu ánh đin loang đầu ph 
Trông chuy
ến tàu ra li ngm ngùi…

1963
 PHAN MẠNH THU, NGƯỜI CON GÁI LÀM THƠ CỦA  XỨ QUẢNG
  Tôi chỉ gặp cô một lần ở nhà hàng Sông Trăng  khi trang HX  ra mắt.Vậy mà lại rất ấn tượng về nhà thơ nữ xứ Quảng này. Ấn tượng, có lẽ cô là người bỏ xứ mà đi như tôi.Ấn tượng  vì sự dịu dàng, đằm thắm của người con gái Quế Sơn.Và tôi quý trọng một người em gái-trên hết  là tính cách và  thơ ca của cô.Chỉ một lần gặp gỡ và không tâm sự nhiều nhưng đôi mắt cô đã không giấu được  người đối diện:Lặng lẽ sống.Lặng viết.Không  điệu đàng. Không ồn ào.Biết khiêm cung… Nhưng thơ ca đã nói thay cô rồi.Nỗi buồn xa xứ cô thảy vào thơ.Tâm trạng không vui về phận người  cô  ghim vào thi ảnh.Tự soi ngắm bóng mình từ ĐN trôi vào Long Khánh.Tra hỏi  chính mình trong cõi thế nhân không chỉ riêng cô mà như hầu hết người cầm bút nào cũng thế. Và ý chí trong cô là một thách thức với thời gian.Có khi thân xác không  thể hoàn hảo song tâm hồn  ấy luôn như sóng ngầm mà dữ dội.Tung tẩy đêm ngày  triền miên theo dòng chảy của đam mê với  khát vọng  vĩnh hằng.Nhắc đến cô, không nói đến hiện tượng.Hiện tượng có khi bừng phát rồi phụt tắt.Theo tôi, nghiệp dĩ đã chọn cô.Bởi mấy chục năm qua rồi, khi còn mài đũng quần bậc trung học ở ghế nhà trường cho đến nay tới tuổi bất hoặc.Thơ cô  có nhiều người biết đến và thơ phổ nhạc của cô cũng nhiều.Tôi nhớ 2 bài thơ  của Phan Mạnh Thu mà tôi yêu thích:
 THƠ PHAN MẠNH THU
NUỐI

Cô Tô la cháy m cung gm
L
u vàng bng chc hóa tro than
Phù Sai đâu tiếc kinh thành cũ
Ngàn
đời vương mãi bóng Tây thi.
 
M Nương nh quá sáo Trương Chi
D
ng dc l rơi nhng đêm dài
Xót kh
i tình si mang xung m
Còn nui bóng nàng chng chu tan.
 
Huyn Tông v li đất Trường An
Kh
c khoi năm canh khúc đon trường
Đau đớn phù dung xưa sm rng
Đâu khúc nghê thường… hi quý phi!?
 
Thương ai nui mãi mt người đi
Để bóng trăng soi tháng năm dài
Thu nh
t, đông tàn, ri mai rng
Ng
ười cũ chưa v - hương sc phai…
 
Phan Mạnh Thu
 
QUÊ HƯƠNG
 
Quê hương nm trong ký c
Theo cùng trên nhng chng xa
Ni nh tr mình tnh thc
Mt min quê chng phai nhòa.
 
Ngày v bên dòng sông l
Nh màu hoa go xa xưa
Mnh đất trung du cn ci
Ngàn dâu vng bóng lưng đồi.
 
B tre nng chiu rt vi
Cánh cò xao xác bay qua
Lúa chng mùa nào giáp ht
Ngùi thương đất m nhc nhn.
 
Ngày đi v phương xa lc
Hành trang có bóng quê nhà
Đi qua bao mùa mưa nng
Khói chiu li nh tri xa…
 
C hương nao lòng l th
Nh quê… tr gót tìm v
Hàng cau đón người xa x
Đong đưa cánh lá vy chào.
 
Quê hương ngt ngào quá đỗi
Ven đường hoa tím rưng rưng
Ngày tr v thăm vườn cũ
Gia quê mà nh vô cùng…
 
Phan  Mnh Thu
 
Kh thơ kết ca bài thơ  Quê Hương  khiến tôi ngơ ngn.Ti sao vy? Điu này chính tác gi mi có câu tr li chính xác.Tôi ch cm  thơ và  không mun “ch si tóc làm tư”  và 5 ch “ Gia quê mà nh vô cùng…”  luôn ám nh tôi khôn nguôi…
 
ĐÀ NNG VÀ NHNG CUC TÌNH KHÔNG MAY CA TÔI
 
Dù ch Đà Nng t năm 1968 cho đến 1973 nhưng vi tôi là quê hương th 2 mà tôi vô cùng yêu mến.Nhng k nim vi bn bè và tình yêu tht khó quên . Sau cú sc ln vi mi tình đầu tôi thường lm nhm  mt mình vi câu hát:” …Ôi đàn bà.Đàn bà  li là con dao làm tim r máu…” .Cho nên sau gi làm vic tôi thường lang thang mt mình cà phê nơi tht vng v. ...T kim: không đẹp trai, không quyn chc.không giàu có.Không lì lm…Bn không thì đáng đời ri còn gì na. Vy mà, xâu chui năm tháng này, tôi cũng không thoát khi lưới tình.Chuyn l mà có tht.Mt đêm ca tháng  3 năm 1969  tôi đang ngi l loi trong mt quán cà phê  Hng bãi bin Thanh Bình bt cht có mt người con gái ghé qua bàn tôi nói nh: Em biết anh là người Huế, làm thơ.Có đọc thơ anh trên báo.Tôi ngc nhiên: Sao hay vy ? Người con gái khai tên là D. quen vi bn anh nên để ý và thích…T sau đêm cà phê D. hay tìm gp tôi. Qua my tháng tình cm ny sinh…Cũng lđi vi nhau nhiu ln mà ch dám cm tay D. thôi.Đôi khi tôi t hi tôi: Sao mình kh thế?.Tình đong đưa chưa tròn thì cui năm đó D. báo tin đi ly chng và chia tay tôi.Như trên tri rơi xung đất,ôi chết sng… vi câu thơ ca ai đó:” Mình bây gi không còn ca nhau na/Ngm trai tim trong ming để phi tang…’’  Ri tôi đi v vi tôi  bng cách ngâm nga  thơ ca Phm Văn Bình được  nhc sĩ  Phm Duy ph nhc: …Ngày nhà em pháo n.Anh cun mình trong chăn…
     Sau D, năm 1970 tôi li sa vào mt mi tình k l nht thế gian.S là Ton, bn cùng đơn v tôi.Mi th 7 tôi đều ghé v nhà bn.Bn có  cô em gái hin lành, nết na và xinh như mng tên K.Biết vy, ch tôi chưa có hoa mai n  trên ve áo làm sao dám nói gì.Giáp mt tôi không dám nhìn.Và  K, em gái ca Ton  cũng  lng l , đôi khi trò chuyn vu vơ.Đôi mt cô to tròn, đen lánh  ca tui nguyt rm  cha chan điu gì làm sao tôi biết.Vy mà, khi tôi đi công tác vng, không v nhà Ton chơi là cô y hi. C vy, thi gian lng l trôi.Hai chiếc bóng vn âm thm không nói điu ca trái tim.Đến năm 1973, khi t giã bn và cô.Tôi thy hai ngn l trên đôi mt K.Đi ri ,tôi hi Ton.Ton nói: “Nó yêu mày mà mày không biết đó”.Tôi li t trách mình: “Sao mày li kh  na ri ! “ Nhng năm tháng gian nan x Da tôi có viết thư cho K.Nhng lá thư tình qua li c ng là trăm năm…Nh nht là khi nhn chiếc khăn tay K. thêu hai ch KD nơi quân hành li sình ngang ngc.Tôi đã hôn lên chiếc khăn y.Là k vt  ca người con gái x Qung.Tôi viết ngay nhng câu thơ:
 
                                THƠ TRN DZ L
                                  CHIC KHĂN THÊU
 
 
                                    Ba mươi năm ri ,chiếc khăn vn còn nguyên
                                    Anh ct gi mt mi tình rt l
                                    Chiếc khăn ca tm lòng đon đả
                                    Em thêu bng la ca trái tim…
 
                                    Quanh ch Yêu là h và tên
                                    Ca hai đứa ngày xưa du ái
                                    Thi nhiu nhương làm sao anh dám nói
                                    Chuyn v chng? Em có hiu không em ?
 
                                    Khi đi xa, anh mi biết mình thèm
                                    Đôi bàn tay và tm lòng như thế
                                    Nhn lá thư và chiếc khăn màu tím Huế
                                    Anh nhói lòng lúc lc no Trúc Giang…
 
                                    Gia cuc gian nan ,chiếc khăn y là vàng
                                    Anh hôn lên bng trăm ngàn thương nh
                                    Nơi cô qunh có tình em nâng đở
                                    C bay lên , tưởng chm thu thiên đàng!
 
                                    Vy mà đời đẩy đưa hướng khác
                                    Anh không v thp ni cõi bình yên
                                    Ba mươi năm mt vng trăng tht lc
                                    Em ly chng, anh hóa gã du miên…
 
                                    Ba mươi năm màu tím y còn nguyên
                                    Anh sng st v em-người rt Huế
                                    Ba mươi năm sao mình không th
                                    Gp li nhau, dù mt khonh khc bun ?
 
                                    Ôi chiếc khăn chính là ngôi sao hôm
                                    Nhp nháy gi anh v nơi khung tri k nim
                                    Tên hai đứa gi đây th hin
                                    Li nghìn trùng riêng mt bóng hình em…
 
                                    Trn Dz L
 
 
Sau này tôi có v đường Hoàng Diu tìm thăm K và m.Không gp K.Ch gp m.Thím y nói vi tôi: “Ti nghip không ? Còn nh thìm và K.Ton thì v li Huế ri.Để thím nhn li.Ch để nó gp li D, s xúc động…vì va sanh xong”  Thế là tôi biết cô y không ch được tôi nên ly chng.Cu mong cô luôn hnh phúc.
     Mi tình thứ 3 là mt mi tình  thc s đẹp khi có n hôn đầu…Nhưng kết thúc vn là s dang d…Năm 1971, anh rut tôi thuê nhà đường Trn Cao Vân –Tam Tòa Đà Nng. Vài ngày tôi li v ng li.Bên cnh ch anh tôi thuê nhà là căn nhà nh bán tp hóa.Tôi thường mc võng  đung đưa mi ti.Ni đây có ca hông đối din b giếng (cái giếng xài chung  hai nhà).Có lúc hát nhc tht tình ca Vũ Thành An.Có lúc ngâm thơ ca chính mình như li d dành gic ng..Tôi ít để ý người chung quanh.Vy mà ,có lúc tôi phi git mình vì tiếng  người đằng hng  phía nhà bên.Nhm dy thy mt nàng  con gái tóc dài ngang lưng mm cười ri quay lưng vào nhà.Tôi cũng” tnh  như sáo” chng quan tâm.Mt tun.Hai tun trôi qua.Ri mt tháng  đúng.Đang tưng tng ngâm thơ t nhiên có mt mu giy hình chiếc  phi thuyn con bn vào ngc tôi.Nht ly m ra đọc.Nhng giòng ch rng bay phượng múa đập vào mt tôi: ANH D.ANH ĐỪNG BUN NA.CÓ EM ĐÂY… H.Chu choa ơi! Đây là li t tình ri còn gì na.Li t tình rt đổi d thương khiến tôi  cm động.Có phi đây là tiếng sét ái tình? Tôi chưa vi vàng  hi âm mà âm thm điu tra lai lch cô gái tóc dài tên H qua bà ch nhà.Được biết là cô bé tên H đang hc  lp đệ ngũ trường Sao Mai.Sau đó tôi lên nơi làm vic không v nhà anh tôi để xem động thái ca H như thế nào.Hai tun sau tôi v li.Cũng nm đong đưa trên chiếc võng ,li nhn thêm mt mũi tên ca thn Cupid na xuyên qua võng: TI SAO ANH KHÔNG HI ÂM CHO EM ? EM YÊU ANH MÀ.CÓ PHI LÀ ĐỊNH MNH BUC RÀNG KHÔNG? SAO ĐÊM NGÀY EM  ĐAU ĐÁU  V ANH ! HAY LÀ : BI YÊU NGƯỜI BNG TÌNH YÊU THN THÁNH/NÊN BNG LÒNG GÁNH CHU NI CÔ ĐƠN ( thơ Nguyn Đình Toàn ) Đọc nhng  câu này thì tôi sng s thit tình.Mt cô bé hc lp đệ ngũ mà biết trích thơ ca thi sĩ Nguyn Đình Toàn  thì đâu có đơn gin ? Phi là mt tâm hn sâu sc trước tui mi như thế. Ln này tôi xiêu lòng tht ri.Xiêu lòng trước mt cô gái  có nhan sc trung bình nhưng  có mái tóc dài  và có đến hai  đồng tin duyên hai bên má.Xiêu lòng trước mt trái tim rt thi sĩ.Tôi hi âm  cho nàng và cũng thú nhn đã YÊU.Vy là  thư qua,  thư li  bên này b giếng và bên tê b bng nhng mu giy cha chan yêu thương dù biết rng cô bé nh hơn tôi mt con giáp.Tôi nh có người nói: Yêu là Yêu.không cn thc mc.không cn định nghĩa…Thế ri, mt đêm trăng vng vc bên b giếng.Không ai hn ai mà cùng đối din bên b giếng.Bn con mt chiếu vào nhau như sao sa. Hai cõi lòng ro rc…Thế là,tôi vít đầu nàng xung hôn lên mái tóc đen tuyn.Ri đôi môi tôi dng li môi nàng.Cái cm giác l k và mu nhim t đôi môi chuyn khp châu thân.Tôi có cm giác như mình đang lc vào cõi thiên thai.Cô bé thì run ry…Lúc này tôi biết thế nào là hnh phúc vi n hôn đầu mà trước đây tôi đã  tng đọc my câu thơ ca Trn D T: Ln đầu ta ghé môi hôn/Nhng con ve nh hết hn, kêu vang…
T đó tôi và nàng cháy bng đam mê đến cùng cc.Nhưng tôi cũng lo âu như câu hát ca nhc sĩ  Lê Uyên Phương:” Yêu nhau trong lo âu…” Tôi biết tình yêu không có biên gii và tui thn tiên này yêu thương không so đo, tính toán.Nó trong vt sui mơ.Nhưng cuc đời phi có gii hn ca nó.Bn ,5 năm na cô bé mi lên đại hc.Nếu vì ích k, tôi kéo nàng xung vũng đam mê tiếp tc thì tương lai cô ta thế nào ? Nghĩ tn cùng thế ,nên tôi đã âm thm np đơn đi vào trường  SQTh Đức.Đây là gii pháp tt nht.Dù biết nàng s đau nhưng mt thi gian cũng s nguôi ngoai…Tương lai đang ch  nàng phía trước…Và tôi cũng thế, không thế lt bt mãi nơi thành ph này.Nếu ch được nhau thì đấy là DUYÊN N.Khi tôi đi ri, nàng nói vi anh trai tôi là : “Anh y ph em…gi em  nhìn đời bng con mt lép…” Biết nàng thu hiu cho tôi không ? Bao nhiêu năm trôi git x người ,tôi vn ngong ngóng tin nàng.Có mt người quen cho tôi biết cô bé đã ra trường đại hc sư phm.Tôi thc s mng vui.Bao nhiêu năm  canh cánh bên lòng cái cm giác n hôn đầu…mãi đến 1993 tôi mi viết được bài thơ cho nàng: THƠ TNG H.KHI  MÙA THU ĐẾN:
Thương lúc nào không biết
Mà nghiêng ng
a hn xưa
Anh-sông trôi bi
n bit
C
ũng nh ngonh li b
Em đi vào trong thơ
T
lúc nào không biết
Trái tim anh s
p Tết
D
u thu đang thm thì…
Phi ngày xưa không nh
Mình tan loãng vào nhau
M
n nng cơn thương nh
C
n vào tình ca dao
Nhưng ri mình xa nhau
B
t ng như lúc đến
Anh-
đường dao oan nghit
C
t ngt lòng hương ngâu
Năm năm em mt đắng
Vàng l
nh chiếu chăn người
N
ăm năm anh gm nhm
D
u ăn năn bên tri
Bây gi thu em ơi
Còn
đâu mà tan loãng?
Em
đã thành dĩ vãng
Anh là gió trùng kh
ơi…
Trn Dz L
Đến gi không biết người con gái Đại Lc y  có đọc được  li tình tôi viết bng trái tim trong thơ? Hơn bn mươi năm ri không h gp li.MT NGÀY NAO CHO TÔI GP LI EM( li mt bn nhc) .Gp li dù mt khonh khc…không làm gì  c mà ch được nói mt câu XIN LI EM.  Tình mình có duyên không nợ.Ri tôi li phải như chim bay bit mù cà cưỡng…

TRẦN DZẠ LỮ
(tác giả gởi)
Send comment
Off
Telex
VNI
Your Name
Your email address
Saturday, December 7, 20191:21 PM(View: 27)
Trước hết tôi bàn về việc in ấn sai - do bất cứ lý do gì - hay hát sai một vài chữ sẽ ảnh hưởng đến câu nhạc
Saturday, November 30, 20197:53 AM(View: 46)
Đọc bài thơ này của Trương Tịch đời Đường ai cũng ngỡ là lời người tiết phụ từ chối lời tỏ tình của chàng trai đâu biết “Sách Dung Trai tam bút chép rằng:
Wednesday, November 27, 20198:19 AM(View: 87)
Bà tôi thường than thở, hết một nửa cơ nghiệp của nhà này đã tan tành theo sách. Một nửa cơ nghiệp là cho to, cho xứng với nỗi đau tiếc của của bà, chứ thực ra chỉ vài trăm cuốn sách của ông tôi thôi. Có điều, đó không phải là những quyển sách bèo nhèo
Monday, November 18, 20197:12 PM(View: 162)
Những năm giữa thập niên 1960 tại miền Nam Việt Nam, nhà thơ Nguyễn Đức Sơn là một khuôn mặt, một sắc diện khác thường, xuất hiện với một tập thơ mỏng nhan đề “Đêm Nguyệt Động.” Trước đó anh dùng bút hiệu “Sao Trên Rừng.”
Wednesday, November 13, 20198:46 PM(View: 192)
Cuộc tự thiêu bi tráng