DANH SÁCH TÁC GIẢ
KHÁCH THĂM VIẾNG
2,077,117

Du Tử Lê - ‘Mê Hồn Ca,’ hạt ngọc thi ca mang tên Đinh Hùng

Monday, November 26, 201811:48 AM(View: 770)
Du Tử Lê - ‘Mê Hồn Ca,’ hạt ngọc thi ca mang tên Đinh Hùng

‘Mê Hồn Ca,’ hạt ngọc thi ca
mang tên Đinh Hùng

 

blank
“Nếu vườn hoa thi ca Việt Nam thiếu vắng một Đinh Hùng, thiếu vắng một ‘Mê Hồn Ca’ thì thiệt thòi của đời sống tinh thần chúng ta sẽ là một thiệt thòi rất lớn.” (Hình: Nguyễn Việt/Cafe Văn Nghệ)



Tôi nghĩ, nếu ai kia
bảo Đinh Hùng đã lẩn trốn vào tháp ngà để tìm lấy cho mình những phút giây thần tiên, huy hoàng hoặc để đắm chìm linh hồn trong niềm hoan lạc hưởng thụ; trốn chạy những đau thương đổ vỡ của cuộc đời thì e có phần thiên lệch, bất công.

Bởi, nếu chúng ta cảm thông được tiếng thơ của một Chế Lan Viên qua “Điêu Tàn” – một khoảng trời thâm u, thê thảm, một huyệt mộ vùi sâu cơ đồ của cả một dân tộc – ai dám bảo Chế Lan Viên lánh xa sự thực phũ phàng để tìm về cõi mộng hầu thỏa mãn nhưng khát thèm êm ái, ve vuốt tâm hồn? Trái lại, Chế Lan Viên đã đau khổ gấp trăm ngàn lần cái đau khổ mà thường nhân phải gánh chịu, trong thực thể xã hội đương thời!

Cũng vậy, Đinh Hùng lẩn trốn thực trạng đau thương của thời thế bằng cách trầm mình trong thiên đường tình ái. Nhưng chính tại cõi trú thanh sắc nặng phần lãng mạn này, nhà thơ đã đau khổ thêm một lần nữa. Thế giới phấn hương, hoa bướm chẳng những không giúp nhà thơ quên bớt dằn vặt, vò xé mà nó còn tạo thêm hoàn cảnh để thi nhân nhìn rõ đau thương, đày đọa.

Tôi muốn nói ở mảnh đất đắm đuối truy hoan kia, Đinh Hùng càng thấu cảm cái mệnh số cô đơn, cái ta lạc loài, hoang liêu thêm hơn rất nhiều:



“ôi giữa trời thơ, những đêm hiền hậu
con chim nào kêu vang tiếng trần ai
mấy thu xanh hờn thác lẻ u hoài
thời xa vắng mờ hương lòng trái đất
trong tay nàng ta ngả mình ngây ngất
nghe rõ ràng trên thịt ấm da xuân
ngực dâng cao hơi thở đã mau dần
mùi cỏ lá bỗng thoảng hồn thương nhớ
ta ngẩng lên mặt nàng buồn muôn thuở
ngắm hoa sao lay động dưới khe nguồn
chung mối sầu thơ thẩn với trăng suông
bên sườn núi có con hươu vàng điệp”



Loay hoay lặn ngụp trong mối sầu cao ngút, trong khát vọng vô biên không đường giải thoát, Đinh Hùng quay ra thương tiếc vẩn vơ, than trách số mệnh. Nhưng từ bước chân vô vọng rạc rời trong thế giới tình yêu, ông lại tạo dựng cho mình một niềm tin mới. Một cõi ẩn trú mới. Đó là thế giới huyền bí. Thế giới linh thiêng của những hồn oan thác, và những hoang sơ từ vạn kỷ:

“quên tình ái ta phá tan cung điện
đi ngoài sao thầm lặng khóc trời xanh
xa mắt em xa ánh sáng kinh thành”


Chia tay người tình ở đây không có nghĩa tác giả đã rời bỏ được những khao khát, đam mê tình ái, hương phấn yêu đương, để tìm về cõi tâm linh, vô hình, vô ảnh. Cái cõi giới chỉ cho ông những câu hỏi, không câu trả lời:

“em mộng về đâu?
em mất về đâu?
từng đêm tôi nguyện tôi cầu
đây màu hương khó là màu mắt xưa
em đã về chưa?
em sắp về chưa?
trăng sao tắt ngọn đèn mờ
ta nằm rỏ lệ đọc thơ gọi hồn”
(Gửi Người Dưới Mộ)


Tới đây, tiếng thơ của thi sĩ có phần mong manh, nhẹ nhàng thanh thản hơn. Nó không còn là âm hưởng của những cuồng vọng đắm say, điên cuồng. Nó cũng không còn là những giận hờn, những trách móc, oán than của mặc cảm bị ruồng rẫy phản bội nữa. Nó là những lời tâm sự ngỏ bày, những kể lể, những cầu xin thể hiện lòng ngưỡng mộ, thanh khiết:

“Hỡi hồn tuyết trinh
Hỡi người tuyết trinh
Mê em ta đã thoát thân hình
Nhập hồn cây cỏ đa tình mỗi đêm”
(Gởi Người Dưới Mộ)

Nếu thơ là tiếng nói của đam mê cùng cực, thì thi sĩ Đinh Hùng đã đạt được tới nguồn cội. Suốt thi tập, với 40 bài là những bản ngợi ca tình yêu cuồng nhiệt. Những điệp khúc ái ân đắm lòng, cao độ của một tâm hồn lạc lõng, ngơ ngác giữa chợ người, muốn tìm về núi rừng, nguyên thủy.

Ngay với những đam mê không tưởng về một thế giới hư vô thần kỳ, người ta cũng bắt gặp một Đinh Hùng tha thiết, mê man với phong cách độc đáo. Tựa trong ông đã sẵn chứa một phần vũ trụ hoang sơ, rừng rú. Trong thế giới mê hoặc, mờ ảo của một ý thức, trộn lẫn cùng những trực cảm, và những ảo giác hư huyễn của tiền kiếp nào đã qua đi, nhờ thế mà tác giả đã giữ được riêng cho mình một niềm tin, một nguồn sáng riêng soi rực tâm thức.

“Trận cười tan hợp núi sông
Cơn mê kỳ thú lạ lùng cỏ hoa
Hý trường đổi lớp phong ba
Mượn tay ngụy tạo xóa nhòa biển dâu”


Với niềm tin tưởng mãnh liệt đó, thi sĩ đi từ cuộc sống phồn tạp tới cõi siêu thoát, bằng những bước chân kiêu ngạo, khinh bạc. Cái kiêu bạc tất nhiên của một kẻ tự tách mình khỏi một thực tại đời sống bon chen, biển lận. Sự vượt lên, rời xa, để xây dựng cho mình một thế giới khác, thế giới nằm ngoài tầm trí tưởng đám đông, đã đưa thi nhân tới cảm thức cô đơn ghê lạnh. Trên viễn trình về thấu nguồn cội, thi sĩ là người duy nhất – kẻ độc hành không một ánh mắt vời theo:


blank
Tranh Đinh Hùng. (Hình: Du Tử Lê cung cấp)




“Cuối thời loạn thương một vùng sao mọc
ta bước lên chân nhịp bước thần kỳ
trở về đây xơ xác mảnh tàn y
giữa hoang địa hiện hồn tòa u ngục
bừng mắt dậy lửa hồi sinh đỏ rực
thịt xương về trong cổ mộ xôn xao
hỏa thiêu rồi làn tử khí lên cao
chiều tái tạo bâng khuâng từng ngọn cỏ
hoa thanh quý nở bừng trang diễm sử
thiên tiên đâu về tắm bến sông đào
ta nghiêng mình làm một trái non cao”

(Mê Hồn Ca)

“trăng bỏ ta đi trăng ảo huyền
mấy trùng biển lạ nhớ bình nguyên
sầu ta đong khắp trường giang thủy
vào cuộc tuần du lại đắm thuyền
ta hát lên trời muôn thuở trước
giờ đây còn lắng khúc giao duyên
thân lưu lạc trở về sông núi
ngươi gọi hồn ai hỡi đỗ quyên”



Từ đó, niềm kiêu hãnh khinh bạc cuộc đời của thi nhân đã đưa thi nhân xa dần, xa dần… để gần thêm, gần thêm mãi cô đơn và cuối cùng cô đơn không còn là một màng lưới bủa vây bên ngoài nữa, mà chính tâm hồn thi nhân là những hình ảnh của cô đơn hiu quạnh đó:


“đi vào mộng những sơn thần yên ngủ
em! kìa em! đừng gọi thức hư vô
hãy quỳ xuống, đọc bài kinh ái mộ:
hồn ta đây thành tượng giữa vô cùng.”
(Trời Ảo Diệu)


Thế giới thi ca Đinh Hùng là một thế giới thần kỳ mang đầy bản sắc sơ khai, rừng rú. Phải chăng, thi sĩ muốn quay về, muốn dựng lại xã hội tự tính tức một xã hội bộ lạc thuở hoang vu. Thời con người còn sống với tính bản tự nhiên, không lý trí, thủ đoạn, với những suy tính, mưu cầu thỏa mãn dục vọng, sản phẩm hãnh tiến của xã hội văn minh tiến bộ. Nhưng đó là thứ văn minh vật chất; văn minh kỹ thuật… Mà mặt bên kia của chúng là sự trì kéo con người về cõi đìu hiu nhân tính.

Bàn về kỹ thuật vận dụng ngôn từ hình ảnh, có người đã cho rằng ông là một “phù thủy ngôn ngữ” – vì sự khéo lựa chọn những ngôn từ, ảnh hình, âm điệu. Cũng có một đôi người không đồng ý với những lý luận theo cách của họ.

Theo thiển ý của tôi thì thời gian đã làm xong công việc sàng lọc cay nghiệt của nó. Mọi bài xích chỉ là những tỵ hiềm nhỏ nhen, đi ra từ mặc cảm thấp kém. Bởi vì, hiển nhiên, thời gian đã để lại cho chúng ta những hạt ngọc thi ca mang tên Đinh Hùng.

Từ đấy, thử nghĩ, nếu vườn hoa thi ca Việt Nam thiếu vắng một Đinh Hùng, thiếu vắng một “Mê Hồn Ca” thì thiệt thòi của đời sống tinh thần chúng ta sẽ là một thiệt thòi rất lớn.



                                                                       Du Tử Lê
                                                                                                                                                                               (từ: NV)


*

Mời tìm đọc:

Hơn Năm Mươi Lăm Năm Thơ Trần Yên Hòa
Click vào:

(từ: Sấp Ngửa)

Amazon Mẫu Hệ



*

Trang

Quảng Cáo


Acacia Pharmacy

11033 Acacia Parkway

Garden Grove, CA 92840

Tel: 714 982-6979

Fax: 714 - 982-9307

 

Cindy Y. TranPharm. D

(con gái Trần Yên Hòa)

 

Trân Trọng Kính Mời

Quý độc giả và thân hữu (vùng Orange County, Los Angeles) đến mua thuốc ủng hộ

Thanks

 

scan_pic0035_0-content

 3 con gai TYH3 con gái của TYH, từ trái, Trần Yên Đông Nghi , Trần Yên Thư và Trần Yên Quế Chi, (Ô Mai - Cindy Y. Trần) áo trắng


Hòa 70
TYH và ba cô con gái tại Acacia Pharmacy





Send comment
Off
Telex
VNI
Your Name
Your email address
Wednesday, August 21, 20195:55 PM(View: 42)
Tác phẩm ”Đoạn đường Hốt Tất Liệt”(1) cố nhiên là tập truyện như ghi chú trang chi tiết ấn phẩm. Mà sao chẳng hiểu vì lẽ gì tôi thích ”nhiễu sự” gọi là tự truyện dẫu không thể nào xem là tự truyện đích thực theo tiêu chí của lý thuyết văn chương. Phải chăng là vì tác giả Lâm Chương phô bày tâm trạng và tự sự về một đoạn đời tưởng đã câm lặng nhưng trở lại nhiều lần trong tâm tưởng. Mà cũng chẳng biết sao tôi lại ”nhiều lời” tạo hợp thành bức ký họa chân dung về những đoạn đời để mà mường tượng một khuôn mặt tinh thần ấy. Tôi có ý nghĩ như vậy vì nhìn vào tranh bìa (Khánh Trường), thân cây xô lệch vào giữa đám cháy đỏ rực gợi nên nét chói gắt của một cuộc chiến vốn chứa đầy nghịch cảnh. Và khẽ lật từng trang sách gặp hai phụ bản Nguyễn Tài và Nguyễn Quốc Tuấn là những mảng sáng tương phản trên phông nền đan xen lẫn tia chớp đứt gãy trong bão bùng gợi nên một bóng tối xám xịt. Nói như nhà văn Trần Doãn Nho, ở bài viết mở đầu sách ”Lâm Chương: Dài cổ ngóng quê nhà, con ngựa hí”,
Monday, August 19, 20198:44 AM(View: 104)
Tôi quen chị Ly Ly hơn hai mươi năm về trước, lúc từ Việt Nam mới qua lơ ngơ đi làm công nhân trong hãng điện tử. Hai vợ chồng chị Ly Ly cũng từ Việt Nam mới qua vô làm chung hãng. Hãng nhỏ chuyên làm đồ gia công cho mấy hãng lớn, nhân viên thuộc hàng “assembler” như tôi thì người Việt rất đông họp thành một xóm nhà lá cũng vui. Hai vợ chồng chị Ly Ly thuộc hạng “người giỏi”, làm được một thời gian thì anh tìm được chỗ làm khác tiền lương nhiều hơn bèn nhảy job (chớ ai đời như tôi ù lì một cục ngồi đâu ngồi đó, có một chỗ làm hoài). Chị Ly Ly thì giỏi kiểu khác, lương ba cọc ba đồng nhưng chị để dành tiền hay lắm, có chín đồng rán kiếm thêm một đồng cho đủ mười. Không bao giờ từ chối mỗi khi sếp kêu làm overtime, còn tôi gần tới giờ về là nôn trông cho mau tới, hôm nào sếp kêu ở lại làm tăng ca là tôi buồn trong bụng lắm, mà chỉ làm hai tiếng thôi, không làm bốn tiếng như người khác. Thuở đó hai vợ chồng chị chỉ có một chiếc xe, giờ anh nhảy hãng khác chị nhờ tôi đưa đón,
Wednesday, August 14, 20199:26 AM(View: 229)
Sau ngày đổi đời tháng tư bảy lăm, trên khắp miền nam nói chung, và vùng quê tôi, nói riêng, có nhiều thay đổi lớn. Quê tôi ngày trước là một vùng xôi đậu, sáng quốc gia, tối cộng sản, nên chiến tranh chết chóc xảy ra rất bạo liệt. Thanh niên trai tráng trong làng, không tham gia vào các đơn vị sừng sỏ của miền nam như dù, thủy quân lục chiến, biệt động quân...thì cũng vào địa phương quân hay nghĩa quân. Để được ở lại cùng quê, được sáng sáng chiều chiều ngó được cha mẹ, vợ con. Chiến tranh càng lên cao, thì chết chóc càng nhiều, dân chết, lính chết, nghĩa quân chết, du kích chết, nằm vùng chết, hay nói khác hơn, quốc gia chết, cộng sản chết, đủ hết. Chiến tranh đã qua, nói đến nữa làm gì...Nay nói chuyện hòa bình, kể chuyện hòa bình. Nhưng chuyện hòa bình, còn bạo liệt hơn...Sự lạnh, nóng trong từng gia đình, cũng quá thảm...Cả Phách trở về, với thân xác ông già trên năm mươi, tóc đã muối tiêu, răng cái còn cái mất, nhưng Phách hăm hở trở về như một sự vinh quang của kẻ chiến
Monday, August 12, 20199:47 AM(View: 146)
Sau này khi cậu đã công thành danh toại, có nhiều tay ở cùng khu ký túc xá ngoại ô lạnh lẽo hồi đó tỏ ra tiếc nuối. Giá lúc đó mà mình chịu khó hầu l… bà ấy thì bây giờ có phải đổi đời không? Cơ mà ai bảo kiếm được tí tiền thì còn mải đi hít hà các em da trắng tóc vàng có cái đám râu ngô non mơn mỡn ra kia cơ, biết ra thì đã muộn. Thật đúng là biết trước thì nước đã giàu. Khi chị tốt nghiệp tiến sĩ thì cậu cũng xong cái cử nhân. Không hiểu bằng cách nào, chị tác động để cậu được ở lại làm luôn cái tiến sĩ cho sau này có gì thì nó tương xứng và về nước cũng dễ bố trí công việc. Bởi chị vừa lòng với cậu lắm, nên còn có cả ý tứ xa xôi sau này. Chị về nước trước, họ vẫn hẹn hò sẽ còn gặp gỡ vì thật ra là cả hai bên vẫn cùng lưu luyến nhớ nhung, nhất là cái khoản tình tính tang… Ba năm sau, cậu tốt nghiệp tiến sĩ về nước. Thế nhưng vật đổi sao dời nhanh như chớp mắt. Chớp mắt một cái, chị đã trở thành phu nhân của Cụ Nhớn, một khai quốc công thần, người đứng thứ hai trong Hội
Friday, August 9, 201911:38 AM(View: 91)
Nhà xuất bản Tự Do, một nhà xuất bản độc lập đang gặp phải sự phản ứng mạnh từ an ninh Việt Nam qua các chương trình phát sách miễn phí cho độc giả trong tháng 7 vừa qua. Đài RFA ghi nhận tình hình phát hành và phổ biến sách không qua kiểm duyệt ở trong nước như thế nào qua vụ việc vừa nêu? Nhà xuất bản bị đánh phá. Tuy mới ra đời vào ngày 14 tháng 2 năm 2019, nhưng Nhà xuất bản Tự Do được rất nhiều độc giả trong và ngoài nước biết đến qua hai chương trình tặng sách, bao gồm cuốn “Cẩm nang nuôi tù”, “Chính trị bình dân” và cuốn “Phản kháng phi bạo lực” đều của tác giả Phạm Đoan Trang, một nhà hoạt động dân chủ được Tổ chức People In Need của Cộng hòa Czech trao giải thưởng nhân quyền Homo Homini năm 2017. Kể từ khi chương trình tặng sách “Cẩm nang nuôi tù” được thông báo trên mạng xã hội, qua trang Fanpage của Nhà xuất bản Tự Do, Đài RFA ghi nhận đã có rất nhiều người liên lạc để được nhận quyển sách này. Song song đó, Nhà xuất bản Tự Do cũng gặp nhiều khó khăn từ phía an ninh